# Vast gascontract toch duurder? ACM verbiedt de clausule

> Vijf energieleveranciers konden de gasprijs van een lopend vast contract verhogen via een clausule. De ACM verbood dat en de leveranciers hebben het beding geschrapt. Lees wat dit voor jou betekent.

Als je een vast energiecontract afsluit, ga je er vanuit dat je tarief voor de gehele looptijd ongewijzigd blijft. Dat is immers het hele punt van een vast contract: zekerheid over je maandlasten, ongeacht wat er op de energiemarkt gebeurt. Voor klanten van vijf Nederlandse energieleveranciers bleek die zekerheid in het voorjaar van 2026 minder solide dan verwacht. Inmiddels heeft de ACM daar een streep door gezet en hebben de leveranciers de bewuste clausule uit hun voorwaarden gehaald.

Uit [onderzoek van Radar](https://www.energievergelijker.nl/energie-vergelijken/kassa-radar "Kassa en Radar over energievergelijkers") van AVROTROS, gepubliceerd op 20 mei 2026, bleek dat de leveranciers Mega, Innova Energie, Delta Energie, Vattenfall en Budget Thuis in hun productvoorwaarden een clausule hadden opgenomen waarmee zij de gasprijs van lopende vaste contracten tussentijds konden verhogen. De reden die zij aanvoerden: aankomende Europese milieumaatregelen die hun inkoopkosten zouden verhogen.

De Autoriteit Consument & Markt (ACM) gaf hier op 20 mei 2026 duidelijkheid over: dit is niet toegestaan. De ACM sprak alle betrokken leveranciers hierop aan. Het juridische kader is helder: [volgens ACM ConsuWijzer mogen energieleveranciers bij een vast contract de tarieven gedurende de looptijd niet verhogen](https://consument.acm.nl/elektriciteit-en-gas/energieleverancier-verhoogt-tarieven "volgens ACM ConsuWijzer mogen energieleveranciers bij een vast contract de tarieven gedurende de looptijd niet verhogen"), ook niet via een clausule in de kleine lettertjes. [De ACM bevestigt dit ook op de ConsuWijzer-pagina over contracten met vaste tarieven](https://consument.acm.nl/nieuws/energiebedrijven-mogen-contracten-met-vaste-tarieven-niet-zomaar-stoppen-aanpassen "De ACM bevestigt dit ook op de ConsuWijzer-pagina over contracten met vaste tarieven"): een leverancier mag het tarief alleen aanpassen als de klant daar zelf mee akkoord gaat.

## Update 6 augustus 2026: de clausule is geschrapt

De ACM legde haar standpunt op 6 augustus 2026 formeel vast: [energieleveranciers mogen contracten met een vaste prijs niet aanpassen wanneer ETS-2 en de bijmengverplichting groen gas ingaan](https://www.acm.nl/nl/publicaties/energieleveranciers-mogen-contracten-met-vaste-prijs-niet-aanpassen-als-ets-2-en-bijmengverplichting-groen-gas-ingaan "ACM: energieleveranciers mogen contracten met vaste prijs niet aanpassen"). ACM-bestuurder Manon Leijten daarover: "Het doel van een vast contract is dat het mensen zekerheid biedt over de prijs."

- De leveranciers die zo'n prijswijzigingsbeding in hun voorwaarden hadden staan, hebben dat na het gesprek met de ACM geschrapt.
- De ACM stuurde alle vergunninghoudende leveranciers een brief over deze regelgeving, zodat het voor de hele markt duidelijk is.
- De bijmengverplichting groen gas gaat naar verwachting in op 1 januari 2027, ETS-2 op 1 januari 2028. Die kosten mogen leveranciers vooraf inprijzen in een nieuw contract, maar niet doorschuiven naar een contract dat al loopt.

Sluit je nu een vast contract af, dan is je gasprijs dus echt vast voor de hele looptijd. Hieronder lees je hoe de kwestie ontstond en wat je doet als je leverancier toch een verhoging aankondigt.

## Waarom wilden leveranciers de prijs verhogen?

De clausules verwezen naar twee Europese maatregelen die de komende jaren van kracht worden en de kosten voor gasleveranciers zullen opdrijven:

### 1. Bijmengverplichting groen gas (BMV)

Er ligt een wetsvoorstel bij de Raad van State dat energieleveranciers verplicht om vanaf 1 januari 2027 een toenemend aandeel groen gas te leveren. Omdat groen gas duurder is dan aardgas, stijgen de kosten voor leveranciers, en die wilden die meerkosten doorberekenen aan klanten met een lopend vast contract.

### 2. Europees emissiehandelssysteem ETS-2

De Europese Commissie breidt het bestaande emissiehandelssysteem (ETS) uit. Vanaf 1 januari 2028 moeten ook brandstofleveranciers die fossiele brandstoffen leveren aan huishoudens emissierechten aankopen voor de bijbehorende CO2-uitstoot. Die kosten wilden leveranciers alvast doorberekenen via de clausule in de productvoorwaarden.

De gedachte was: klanten met een meerjarig vast contract (twee of drie jaar) betalen nu een tarief dat nog géén rekening houdt met BMV en ETS-2. Zodra deze maatregelen ingaan, zouden de extra kosten via de clausule worden doorgeschoven naar de consument, terwijl die consument dacht een ongewijzigd tarief te hebben.

## Wat zegt de ACM?

De ACM is ondubbelzinnig: dit mag niet. Een woordvoerder van de toezichthouder stelt: "Het is belangrijk dat klanten die een vast contract afsluiten weten welk tarief zij gedurende de looptijd moeten betalen. Dit is ook belangrijk voor de vergelijkbaarheid van contracten."

De ACM voegt daaraan toe dat leveranciers al eerder zijn gewezen op de mogelijkheid om de verwachte kosten van BMV en ETS-2 vooraf in te prijzen in nieuwe contracten. Dat is de juiste weg: het risico van toekomstige kostenstijgingen ligt bij de leverancier, niet bij de consument die al een vast tarief heeft afgesproken.

De ACM controleerde daarna of er meer leveranciers vergelijkbare clausules hanteerden en sprak ook hen aan. [De ACM publiceert haar toezichtsactiviteiten op de energiemarkt via haar website.](https://www.acm.nl/nl/publicaties/acm-intensiveert-toezicht-consumentenmarkt-energie-extra-aandacht-voor-aanbod-contracten-en-stabiliteit-leveranciers "De ACM publiceert haar toezichtsactiviteiten op energiemarkt via haar website.")

## Welke leveranciers hanteerden wél een eerlijk vast contract?

Niet alle leveranciers hadden zo'n verhogingsclausule in hun voorwaarden staan. De volgende grote leveranciers hadden deze clausule expliciet niet opgenomen: Eneco, Essent, Greenchoice, Coolblue Energie, Energiedirect, ENGIE, Oxxio, UnitedConsumers en Vandebron. Zij hadden de verwachte meerkosten van BMV en ETS-2 kennelijk al verdisconteerd in hun vaste tarieven, of droegen het risico zelf.

## Mag je boetevrij opzeggen als jouw leverancier de prijs toch verhoogt?

Dat hangt af van de specifieke voorwaarden van je leverancier. Onderstaande tabel geeft de situatie weer zoals die in mei 2026 was, dus vóórdat de leveranciers hun voorwaarden aanpasten:

| Leverancier | Clausule in mei 2026 | Boetevrij opzegbaar bij verhoging? |
| --- | --- | --- |
| Mega | Ja | Nee |
| Innova Energie | Ja | Nee |
| Delta Energie | Ja | Ja, maar alleen het gascontract |
| Vattenfall | Ja | Ja |
| Budget Thuis | Ja | Ja |

Loop je nog in een contract dat op de oude voorwaarden is afgesloten? Dan biedt de ACM-uitspraak houvast: je kunt je expliciet beroepen op het standpunt dat tussentijdse verhoging van een vast contract niet is toegestaan.

## Wat kun jij nu doen?

Heb je een vast contract bij een van de vijf genoemde leveranciers? Dit zijn je concrete stappen:

1. Controleer je productvoorwaarden. Zoek naar passages die verwijzen naar "bijmengverplichting", "groen gas", "ETS" of "emissiehandel" in combinatie met de mogelijkheid tot tariefaanpassing. Bewaar dit document.
2. Kondigt je leverancier toch een verhoging aan? Maak dan schriftelijk bezwaar en verwijs naar het standpunt van de ACM van 6 augustus 2026. Een vast contract mag niet tussentijds worden verhoogd vanwege ETS-2 of de bijmengverplichting.
3. Dien een melding in bij ACM ConsuWijzer als je leverancier de verhoging toch doorzet. Hoe meer meldingen, hoe sterker het handhavingsdossier van de ACM.
4. Sluit je een nieuw contract af, controleer dan of het prijswijzigingsbeding daadwerkelijk uit de voorwaarden is gehaald. Sinds augustus 2026 hoort dat bij geen enkele leverancier meer voor te komen.

## De context: massale overstap naar vaste contracten na het uitbreken van de oorlog

De timing van deze kwestie was niet toevallig. [Uit de Energiemonitor van de ACM van 13 mei 2026](https://www.acm.nl/nl/publicaties/energiemonitor-acm-veel-consumenten-stapten-over-naar-vast-contract-na-uitbreken-oorlog "Uit de Energiemonitor van de ACM van 13 mei 2026 ")bleek dat direct na het uitbreken van de oorlog in het Midden-Oosten in maart maar liefst **110.000 huishoudens** overstapten naar een vast contract, vijf keer meer dan de gebruikelijke maandelijkse groei van circa 20.000 huishoudens. Deze consumenten kozen bewust voor zekerheid in onzekere tijden. De ACM-uitspraak beschermt juist deze groep.

Op dat moment had 54% van alle Nederlandse huishoudens een vast contract, 39% een variabel contract en 7% een dynamisch contract.

## Dit is het verstandigste energiecontract om nu af te sluiten

Nu duidelijk is dat een vast contract ook echt vast moet blijven, rijst de logische vraag: wat is op dit moment de slimste contractkeuze? Hieronder een praktisch advies per situatie.

### Als je op zoek bent naar een nieuw contract: kies een eenjarig vast contract bij een betrouwbare leverancier

De combinatie van de huidige marktomstandigheden en de ACM-bevindingen maakt het eenjarige vaste contract de sterkste keuze voor de meeste huishoudens. Dit zijn de redenen:

- **Zekerheid voor het stookseizoen**. Een vast contract dat nu ingaat, dekt je af tegen mogelijke prijsstijgingen richting de winter. In mei 2026 lagen de tarieven voor vaste contracten volgens de ACM Energiemonitor 7 tot 10% lager dan de maand ervoor, wat het instapmoment gunstiger maakte.
- **Korte looptijd beperkt het risico.** Met een eenjarig contract zit je niet vast aan tarieven als de marktprijzen volgend jaar fors dalen. Je behoudt jaarlijks de mogelijkheid om opnieuw te vergelijken en over te stappen.
- **Geen clausulerisico meer.** Sinds de ACM-uitspraak hebben leveranciers het prijswijzigingsbeding geschrapt. Controleer het bij het afsluiten toch even in de productvoorwaarden.
- **Meerjarig contract: wees voorzichtig.** Bij meerjarige contracten (twee of drie jaar) loop je het risico dat de marktprijzen dalen terwijl jij vastzit aan een hoger tarief. Voor de meeste consumenten wegen de risico's van een meerjarig contract zwaarder dan de voordelen.

## Heb je al een variabel contract? Dit is wanneer overstappen loont

Een variabel contract is doorgaans duurder dan een scherp vast contract. Dat bleek ook uit de ACM Energiemonitor: vaste contracten lagen op een gunstiger prijsniveau dan variabele. Heb je nu een variabel contract, dan is dit een goed moment om de markt te verkennen en over te stappen naar een vast eenjarig contract.

## Dynamisch contract: alleen als je er actief mee omgaat

Een dynamisch contract (uurprijs) kan in de zomermaanden voordelig zijn, omdat er door de groei van zonne- en windenergie steeds meer uren zijn met lage of zelfs negatieve stroomprijzen. Maar voor gas biedt een dynamisch contract weinig voordeel, en de complexiteit vraagt actieve betrokkenheid. Voor een gemiddeld huishouden zonder thuisbatterij of elektrische auto is een dynamisch contract minder geschikt als primaire contractvorm.

**Conclusie:** Kies een eenjarig vast contract, sluit dat af vóór het stookseizoen begint, en vergelijk daarna jaarlijks opnieuw.

Bronnen: [ACM.nl: vaste prijs niet aanpassen, 6 augustus 2026](https://www.acm.nl/nl/publicaties/energieleveranciers-mogen-contracten-met-vaste-prijs-niet-aanpassen-als-ets-2-en-bijmengverplichting-groen-gas-ingaan "ACM.nl: vaste prijs niet aanpassen bij ETS-2 en bijmengverplichting, 6 augustus 2026") | [ACM.nl: intensivering toezicht energiemarkt](https://www.acm.nl/nl/publicaties/acm-intensiveert-toezicht-consumentenmarkt-energie-extra-aandacht-voor-aanbod-contracten-en-stabiliteit-leveranciers "ACM.nl: intensivering toezicht energiemarkt") | [ACM.nl: Energiemonitor mei 2026](https://www.acm.nl/nl/publicaties/energiemonitor-acm-veel-consumenten-stapten-over-naar-vast-contract-na-uitbreken-oorlog "ACM.nl: Energiemonitor mei 2026") | [Radar/AVROTROS, 20 mei 2026](https://radar.avrotros.nl/artikel/energieleveranciers-willen-gasprijs-vaste-contracten-tussentijds-verhogen-acm-grijpt-in-62694 "Radar/AVROTROS, 20 mei 2026")

ACM verbiedt clausule: vast gascontract mag niet tussentijds duurder

Vijf energieleveranciers hadden een clausule waarmee de gasprijs van een lopend vast contract omhoog kon. De ACM verbood dat en de leveranciers schrapten het beding. Lees wat er speelde en waar je op let.

![aanpassing energierekening.jpg](https://www.energievergelijker.nl/media/afnfyrxj/aanpassing-energierekening.jpg)