Garantie van Oorsprong (GvO)

Een Garantie van Oorsprong (GvO) is een digitaal certificaat dat bewijst dat een bepaalde hoeveelheid elektriciteit duurzaam is opgewekt. Eén certificaat staat voor één megawattuur, oftewel duizend kilowattuur.

Wie ze uitgeeft

In Nederland worden Garanties van Oorsprong uitgegeven en geadministreerd door CertiQ. Over elke opgewekte megawattuur van een geregistreerde installatie geeft CertiQ een certificaat af. Volgens CertiQ is zo'n certificaat geldig tot een jaar na de maand waarin de energie is opgewekt.

De certificaten worden digitaal afgegeven aan een handelaar die de producent zelf kiest. Die kan ze vervolgens op de Europese markt verhandelen. Nadat de bijbehorende stroom is verbruikt, worden de certificaten afgeboekt. Zo kan dezelfde megawattuur duurzame stroom niet twee keer als groen worden verkocht, en kan er nooit meer worden gecertificeerd dan er werkelijk duurzaam is opgewekt.

CertiQ geeft niet alleen certificaten uit voor hernieuwbare elektriciteit, maar ook voor thermische energie, oftewel duurzaam opgewekte warmte. In het dagelijks spraakgebruik gaat het bij een GvO meestal over stroom.

Waar leveranciers ze voor gebruiken

Een leverancier die groene stroom levert, onderbouwt dat met Garanties van Oorsprong: voor de geleverde hoeveelheid worden certificaten afgeboekt. De herkomst van de stroom die je afneemt, wordt daarna verantwoord op het stroometiket. Daarin staat welk deel uit wind, zon, water, biomassa of fossiele bronnen komt.

Zonder certificaten kan een leverancier stroom niet als duurzaam verkopen. Wat overblijft is grijze stroom: elektriciteit waarvoor geen garanties zijn afgeboekt. Het verschil tussen een groen en een grijs contract zit dus in de administratie van de certificaten, niet in de stroom die bij jou binnenkomt.

Certificaat en stroom lopen niet samen

Elektriciteit uit alle bronnen gaat door hetzelfde net. Aan de stroom in je stopcontact is niet te zien waar die vandaan komt, dus loopt de administratie via de certificaten. Die zijn los van de fysieke stroom verhandelbaar, ook over de grens.

Een Nederlandse leverancier kan dus garanties uit een ander Europees land gebruiken bij stroom die hier is ingekocht. Formeel is dat groene stroom. Het betekent alleen niet dat die kilowattuur in Nederland duurzaam is opgewekt. Wil je zekerheid over de herkomst, vraag dan bij je leverancier na uit welk land en uit welke bron de garanties komen.

Dat onderscheid verklaart waarom groene contracten onderling zo verschillen. Certificaten van Nederlandse wind- of zonneparken zijn schaarser en duurder dan certificaten uit landen met veel bestaande waterkracht, terwijl beide een contract het predicaat groen geven.

Wat een garantie niet vertelt

Een certificaat koppelt een hoeveelheid duurzame opwek aan een hoeveelheid verbruik, maar niet aan een moment. Doordat een garantie nog een tijd na de opwekmaand geldig blijft, kan stroom die je op een winteravond verbruikt worden verantwoord met een certificaat uit een zonnige zomermaand. Voor de administratie klopt dat; over het uur waarin jij de stroom afneemt zegt het niets.

Groencertificaat: de oude term

Je komt de aanduiding groencertificaat nog wel tegen. Dat is de verouderde term voor hetzelfde idee. De officiële benaming is Garantie van Oorsprong.

Bronnen: CertiQ, Garanties van Oorsprong (geraadpleegd september 2026).